Trong nhiều năm qua, ngành dữ liệu đã nói rất nhiều về Data Intelligence. Dashboard ngày càng đẹp, insight ngày càng thông minh, recommendation ngày càng tinh vi nhưng khi thị trường trở nên phức tạp hơn, hành vi người dùng biến động nhanh hơn, và ngân sách marketing ngày càng bị soi chặt hơn, một câu hỏi mới xuất hiện: “Hiểu là đủ chưa?” hay doanh nghiệp cần biết điều gì là thật – và điều gì tạo ra giá trị thật? Đó chính là điểm mà Measure xuất hiện.
Measure không thay thế Intelligence. Measure được sinh ra từ Intelligence khi trí tuệ dữ liệu tiến hoá từ “hiểu” sang “xác chứng”.
Vậy 3 tầng tiến hoá của dữ liệu là gì và doanh nghiệp khai thác chúng trong vận hành marketing ra sao?
Analytics: Tầng mô tả (Descriptive Layer)
Analytics thu thập, xử lý và mô tả dữ liệu. Nó trả lời câu hỏi: “What’s happening?” Ví dụ trong marketing:
- Buzz tăng 35% trong tuần qua
- Reach giảm 18% so với tuần trước
- Shopee thực hiện 16 livestream trong tháng
- Tỷ lệ view >3s tăng 5%
- Sentiment nghiêng về neutral
→ Analytics cho ta con số đúng, nhưng chưa chắc giúp ta hiểu đúng vấn đề.
Ba tầng tiến hoá của dữ liệu. Nguồn: YouNet Group
Intelligence: Tầng hiểu (Understanding Layer)
Intelligence kết hợp dữ liệu với:
- Bối cảnh thị trường
- Cảm xúc người dùng
- Mục tiêu kinh doanh
Nó trả lời: “Why is it happening?” Ví dụ Intelligence trong marketing:
- Buzz tăng vì campaign chạm đúng social trend đang viral
- Reach giảm do creative fatigue
- Livestream nhiều nhưng conversion thấp vì chọn sai thời điểm vàng
- Sentiment neutral vì sản phẩm chưa đủ khác biệt
- E-com trending tăng nhưng đến từ competitor, không phải brand
→ Insight rất thông minh. Nhưng trong nhiều trường hợp, đó vẫn là những giả định thông minh.
Measuring: Tầng xác chứng (Truth Layer)
Measure là bước tiến hoá tiếp theo. Nó không chỉ hỏi: “Vì sao nó xảy ra?” mà hỏi sâu hơn: “Nó có thật sự tạo ra giá trị không?”
Measure giúp doanh nghiệp:
- Xác chứng hiệu quả thật
- So sánh với chuẩn ngành
- Định vị vị trí của mình
- Và xây lộ trình tối ưu rõ ràng
→ Measure đưa dữ liệu từ hiểu biết sang sự thật có thể kiểm chứng.
Measure cho ta biết: Mình đang ở đâu – và phải đi về đâu. Measure biến dữ liệu thành hệ quy chiếu thật: Tôi đang ở đâu trong toàn ngành? So với đối thủ, tôi mạnh hay yếu? So với chuẩn ngành, tôi đang ở mức nào? Và tôi cần làm gì để tiến hoá tốt hơn?
Measure không dừng ở “hiểu”. Nó tạo ra khả năng: Đánh giá → So sánh → Định hướng phát triển.
Đây là bước chuyển từ: Descriptive → Diagnostic → Predictive → Prescriptive Intelligence sang: Measure Intelligence – Trí tuệ xác chứng.
Hệ đo lường của YouNet Group – The Measure System
Tại YouNet Group, chúng tôi xây dựng một hệ hệ đo lường toàn diện cho Marcom & Digital Commerce, giúp biến câu hỏi “Điều gì là thật?” thành tập hợp các chỉ số có thể chứng minh.
Các hệ đo hiện tại của YouNet Group:
Các hệ đo hiện tại của YouNet Group. Nguồn: YouNet Group
Hệ đo đang mở rộng (2026-2027):
- KOL Benchmark
- Social Brand Health Index
- Retail Media Efficiency Benchmark
- Measurement Systems mới cho Marcom
Tất cả phục vụ một hành trình chung: Hành trình đi tìm sự thật, biết mình đang ở đâu, lệch chuẩn ở đâu và cần làm gì để tiến hoá hơn ngày hôm qua. “Intelligence giúp ta hiểu. Measure giúp ta biết điều gì là thật – và biết phải làm gì để tiến hoá hơn ngày hôm qua.”
Measure to know where we are – then to know where we go.
Kết luận – From Understanding to Truth
“From Understanding to Truth” chính là hành trình mà YouNet Group đang tiên phong: Từ Intelligence đến Measure, từ hiểu đến xác chứng, từ Insight đến sự thật có thể đo được. Để mỗi dữ liệu, mỗi Insight đều trở thành một đơn vị giá trị thật.
YouNet Group – The Measure Group. Built on Intelligence. From understanding to truth.
